کد خبر: ۴۱۴۲۴۶۷

تاریخ: ۰۱ خرداد ۱۴۰۲ - ۰۸:۲۱

به انگیزه روز بزرگداشت ملاصدرا

فیلسوف یگانه + فیلم

محمد بن ابراهیم قوامی شیرازی ملقب به صدر المتالهین یا ملاصدرا در ظهر روز نهم جمادی‌الاولی سال 979 قمری دیده به جهان گشود. پدر وی خواجه ابراهیم قوامی مردی پرهیزگار، دیندار، دوستدار و حامی دانش و معرفت بود. در دوران جوانی سنگ بنای شخصیت علمی و اخلاقی ملاصدرا توسط شیخ بهایی بنا نهاده شد.

تاریخ‌ دقیق‌ ولادت صدرالدین محمد بن ابراهیم قوام شیرازی مشخص نیست اما وفات وی در ۷۰ سالگی و در ۱۰۵۰ قمری‌ و به‌ هنگامی بوده است که برای هفتمین بار به سفر حج می‌رفته یا از سفر بازمی‌گشته است. آنچه به‌ یقین‌ از او می‌دانیم این است که او در شیراز از پدری صالح به‌‌نام‌ ابراهیم‌بن یحیی قوامی متولد شده است. صدرالدین محمدبن ابراهیم در نزد پدرش آموزش دید و پدر او را به فراگیری‌ دانش‌ تشویق‌ کرد. از بررسی زندگی صدرالمتالهین مشخص‌ می‌شود هنگامی که وی‌ در اصفهان می‌زیسته دارای مقام علمی‌ و عملی‌ ممتازی بود، زیرا در ابتدای ورود به حوزه اصفهان در درس شیخ بهاءالدین‌ عاملی‌ شرکت می‌کرد در حالی‌ که‌ هر فردی شایستگی‌ حاضر شدن در درس شـیخ‌ بهایی‌، شیخ‌الاسلام آن زمان را نداشت.

صدرالمتالهین چنان به علم اشتیاق داشت که همه اموالی‌ را که پدرش برجای گذاشته بود، در تحصیل آن‌ صرف‌ کرد و مکتب فلسفی ـ عرفانی را که در آن زمان پیروانی داشت، گسترش داد؛ مکتبی که حتی فردی مانند شیخ‌بهایی آن‌ را آشکار می‌ساخت. این مکتب در زمان‌ صدرالمتالهین‌ گسترش‌ یافت‌ و چنان‌ اشتیاقی را در او برانگیخت که راه را بر دیگر گرایش‌های او بست و از وی عارف و فیلسوفی یگانه و کم‌نظیری‌ پدید آورد.

در سده دهم هجری حکمت اسلامی به‌وسیله ملاصدرا دگرگونی یافت که می‌توان آن را یک جهش نامید. ملاصدرا بر پایه افکار فلاسفه و عرفای پیش از خود و برپایه تعالیم دینی که در آیات الهی و روایات پیامبر اکرم(ص) و ائمه اطهار(ع) آمده بود، موفق به پایه‌ریزی مکتب فلسفی خود شد و آن‌را مقابل نحله‌های فلسفی پیشین «حکمت متعالیه» نامید.

ملاصدرا هفتمین بار در ۷۰ سالگی با شوق عجیبی، قصد سفر حج کرد. در راه به خودش می‌اندیشید، به عمری که سرکرده بود؛ به فرصت‌هایی که از دست داده بود به کارهایی که کرده بود: نوشتن بیش از ۵۰ کتاب و رساله، نقد و رد اصول معتبر و معروف فلسفی زمان و بنیان نهادن اصول جدید؛ پرورش تعداد زیادی شاگرد. ملاصدرا در آخرین سفر حج دچار بیماری شد و دار فانی را وادع گفت.

{$sepehr_media_2989992_400_300}